Τα άρθρα μας αφορούν κυρίως ΜΗ ΙΑΤΡΟΥΣ, για αυτό προσπαθήσαμε να τα γράψουμε όσο πιο απλά γίνεται χωρίς δύσκολους ιατρικούς όρους και πολύπλοκες ερμηνείες, ώστε να  γίνονται κατανοητά σε όλους.

Υπογονιμότητα είναι η αδυναμία ενός σεξουαλικά ενεργού ζευγαριού που δε χρησιμοποιεί οποιαδήποτε μέσο αντισύλληψης να γονιμοποιήσει μετά από ένα χρόνο προσπάθεια.
Ο ανδρικός παράγοντας (Ανδρική Υπογονιμότητα) συμβάλλει περίπου στο 35% – 40% των υπογόνιμων ζευγαριών.

ΑΙΤΙΑ ΑΝΔΡΙΚΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ

Πρόβλημα όρχεων
Βλάβη των όρχεων λόγω λήψης φαρμάκων, παρωτίτιδας, κρυψορχία και άλλες.

Δομικές βλάβες
Κιρσοκήλη και η υποκλινική κιρσοκήλη αποτελούν περίπου το 15% των περιπτώσεων. Μπορεί να εμποδίσει τη φυσιολογική ανάπτυξη του όρχεως και να επηρεάσει τη σπερματογένεση. Επίσης έχει συσχετιστεί με διαταραχές στο γενετικό υλικό των σπερματοζωαρίων. Διαγιγνώσκεται με υπερηχογραφικό έλεγχο (U/S και έγχρωμο TRIPLEX).

Σεξουαλική δυσλειτουργία
Η στυτική δυσλειτουργία ή οι διαταραχές εκσπερμάτισης αποτελούν σημαντικές παραμέτρους που συχνά δεν εξετάζονται και ευθύνονται για το 12%-13% των περιπτώσεων.

Ενδοκρινολογικά αίτια
Έλεγχος θυρεοειδούς, επινεφριδίων και υπόφυσης.
Ανασταλτίνη-Β (Inhibin-B). Είναι η μοναδική ανασταλτίνη που εκκρίνεται στον άντρα. Χαμηλά επίπεδα αυτής προκαλούν συνήθως διαταραχές στη σπερματογένεση .

Λήψη φαρμάκων
Αντιψυχωτικά και άλλα.

Ποικίλα και σχετικά κοινά νοσήματα
Επηρεάζουν σε άλλοτε άλλο βαθμό την γονιμοποιητική ικανότητα των ανδρών. Σακχαρώδης διαβήτης, Μεταβολικό σύνδρομο, Παχυσαρκία, Ηπατοπάθειες, Νεφροπάθειες ή άλλα προβλήματα υγείας.

Λοιμώξεις και φλεγμονές
Είναι από τις συνηθέστερες αιτίες ενός επηρεασμένου σπερματοδιαγράμματος. Συμβατικές εξετάσεις όπως η απλή καλλιέργεια ούρων, ουρηθρικού εκκρίματος ή επιχρίσματος και κυρίως προστατικού υγρού πρέπει οπωσδήποτε να γίνονται γιατί οι λοιμώξεις αυτές τις περισσότερες φορές είναι ασυμπτωματικές.

Αντισπερματικά αντισώματα (ASA)
Τα ποσοστά επίτευξης εγκυμοσύνης μπορεί να μειωθούν εξαιτίας της παρουσίας αντισωμάτων στο σπέρμα. Αιτίες για την δημιουργία τους είναι η απόφραξη του σπερματικού πόρου, προηγούμενος τραυματισμός, χειρουργικές επεμβάσεις, λοιμώξεις του γεννητικού συστήματος κα. Τα αντισώματα αυτά επιδρούν στα σπερματοζωάρια δημιουργώντας συγκολλήσεις αυτών, ακινητοποίηση τους ή προκαλώντας μείωση της βιωσιμότητας τους λόγω σπερματοτοξικότητας. Μπορούν επίσης να επηρεάσουν τη διείσδυση των σπερματοζωαρίων στο ωάριο.

Εξέταση βιωσιμότητας (ζωτικότητας) των σπερματοζωαρίων
Γίνεται για την εύρεση της αναλογίας των ζωντανών σπερματοζωαρίων σε σχέση με τα νεκρά. Έτσι προσδιορίζονται πόσα από τα ακίνητα είναι ζωντανά.

Γενετικός έλεγχος
Οι γενετικές ανωμαλίες μπορεί να προκαλέσουν στειρότητα. Επηρεάζουν την παραγωγή, την ποιότητα ή την μεταφορά του σπέρματος.
Οι πιο κοινές γενετικές ανωμαλίες που σχετίζονται με την ανδρική υπογονιμότητα είναι:

  1. Μεταλλάξεις του γονιδίου της κυστικής ίνωσης που σχετίζεται με τη συγγενή έλλειψη σπερματικών πόρων .
  2. Ανωμαλίες που σχετίζονται με παθολογική λειτουργία των όρχεων.
  3. Μικροελλείψεις στο χρωμόσωμα Y. Περίπου 13% των ανδρών με μη αποφρακτική αζωοσπερμία ή σοβαρή ολιγοσπερμία έχουν μία υποκείμενη μικροέλλειψη στο χρωμόσωμα Y.
  4. Κατακερματισμός του DNA των σπερματοζωαρίων. Το υψηλό ποσοστό κατάτμησης των σπερματοζωαρίων αποτελεί αιτία ανδρικής υπογονιμότητας. Μπορεί να βρεθεί και σε άνδρες με φυσιολογικό σπερμοδιάγραμμα.

Καρυότυπος
Αναλύονται όλα τα χρωμοσώματα για την προσθήκη ή την απώλεια ολόκληρων χρωμοσωμάτων καθώς και για την παρουσία δομικών ανωμαλιών όπως χρωμοσωμικές μεταθέσεις,διπλασιασμοί , ελλείψεις και αναστροφές.
Οι χρωμοσωμικές ανωμαλίες αντιπροσωπεύουν περίπου το 60% όλων των ανδρικών περιπτώσεων υπογονιμότητας.

Παλίνδρομη εκσπερμάτιση. Απόφραξη σπερματικού πόρου, υπογοναδισμός ή διαφορές συγγενείς ανωμαλίες.
Χαμηλός όγκος σπέρματος ή απουσία εκσπερμάτισης μπορεί να υποδηλώνει παλίνδρομη εκσπερμάτιση, έλλειψη διέγερσης. απόφραξη του σπερματικού πόρου ,υπογοναδισμό ή διάφορες συγγενείς ανωμαλίες. Ανάλυση ούρων μετά από εκσπερμάτιση γίνεται για τη διάγνωση πιθανής παλίνδρομης εκσπερμάτισης σε ασθενείς με όγκο σπέρματος μικρότερο του 1 ml και στους οποίους δεν υπάρχει άλλη αιτιολογία.

Ελεύθερες ρίζες οξυγόνου (ROS).
Έχουν σημαντικό ρόλο στην ωρίμανση των σπερματοζωαρίων και την αντίδραση του ακροσωμίου. Αυξημένα επίπεδα των ελευθέρων ριζών οξυγόνου έχουν ενοχοποιηθεί ως αίτιο ανδρικής υπογονιμότητας. Έλεγχος του επιπέδου των ελευθέρων ριζών οξυγόνου γίνεται με το οξειδωτικό στρες σπερματοζωαρίων .

Βιοχημικα αίτια

  • Καρνιτίνη σπέρματος.
    Η μέτρηση της έχει σημασία στη διερεύνηση ασθενών με αζωοσπερμία με φυσιολογικά επίπεδα τεστοστερόνης.
  • Κιτρικό οξύ σπέρματος.
    Είναι δείκτης λειτουργίας των επιδιδυμίδων.
  • Ψευδάργυρος σπέρματος.
    Μείωση των επιπέδων του ψευδαργύρου έχει επίδραση στην ποιότητα του σπέρματος.
  • Φρουκτόζη.
    Είναι δείκτης της λειτουργίας των σπερματοδόχων κύστεων.
  • Ουδέτερη γλουκοσιδάση.
    Είναι δείκτης δυσλειτουργίας των επιδιδυμίδων και απόφραξης ή αγενεσίας των σπερματικών πόρων.
  • Ακροσίνη.
    Η ακροσίνη είναι ένζυμο των σπερματοζωαρίων και έχει σχέση με τις διεργασίες μεταξύ σπερματοζωαρίου-ωαρίου. Η μέτρηση της έχει ιδιαίτερη σημασία στην ανδρική υπογονιμότητα όταν οι λοιποί βασικοί παράγοντες ποιότητας του σπέρματος είναι φυσιολογικοί.

Δείτε προτεινόμενες εξετάσεις