Εμμηνόπαυση είναι η περίοδος του τέλους της εμμήνου ρύσης και του τέλους της γονιμότητας της γυναίκας. Σε αυτήν έχουμε διακοπή της ωορρηξίας. Η μετάβαση αυτή γίνεται σταδιακά.Υπάρχει μείωση της παραγωγής των οιστρογόνων και της προγεστερόνης απο τις ωοθήκες και αύξηση της ωχρινοτρόπου(LH) και της θυλακιοτρόπου(FSH) από την υπόφυση. 

Σε μια υγιή και φυσιολογικού γενετικού υλικού γυναίκα, η Ωορρηξία συμβαίνει στο μεσο του κύκλου οπου τα επιπεδα των οιστρογόνων ειναι στην αιχμη τους (peak).

Τα Οιστρογόνα ουσιαστικά, αποτελούν τις κύριες γυναικείες ορμόνες. Παράγονται στις Ωοθήκες και στο Φλοιό των επινεφριδίων. Κατά την κύηση, οιστρογόνα παράγονται και από τον πλακούντα. Σε πολύ μικρότερες ποσότητες, παράγονται επίσης στο ήπαρ και στους μαστούς.

Είδη Οιστρογόνων στη Γυναίκα.

Στις γυναίκες έχουμε τρία είδη Οιστρογόνων.

  1. Η 17β-Οιστραδιόλη(Ε2) το κύριο και δραστικό Οιστρογόνο της γυναίκας από την αρχή της εμμήνου ρύσης μέχρι την εμμηνόπαυση.
  2. Η Οιστρόνη (Ε1) κυριαρχεί μετά την εμμηνόπαυση. Είναι βιολογικά κατά πολύ ασθενέστερη σε δραστικότητα σε σχέση με την Ε2. Δρα μαζί της έντονα στο ενδομήτριο.
  3. Η Οιστριόλη (Ε3) κυριαρχεί κατά την κύηση φροντίζοντας για την καλή εξέλιξη της και παράγεται από τον πλακούντα. Στην υπόλοιπη ζωή της γυναίκας, είναι βιολογικά αδύναμο οιστρογόνο. Δρα ωστόσο διεγερτικά, σε μεγάλο βαθμό, στον τράχηλο, τον κόλπο και το αιδοίο κατά την κύηση και έχει καρκινοπροστατευτική δράση στο μαστό.

Η εμμηνόπαυση είναι μια φυσιολογική διαδικασία. Ο μέσος χρόνος εμφάνισης της είναι τα 51-52 χρόνια. Υπάρχει και η πρώιμη εμμηνόπαυση που μπορεί να εμφανιστεί ακόμα και σε ηλικία κάτω των 40 ετών. Στις γυναίκες καπνιστές εμφανίζεται συνήθως νωρίτερα. Η κληρονομικότητα από την πλευρά της μητέρας ή της γιαγιάς παίζει σπουδαίο ρόλο,οπως και η χρήση φαρμάκων (χημειοθεραπεία,ορμονική θεραπεία), και ή χειρουργική επέμβαση επί των γεννητικών οργάνων. 

Η ακριβής διάρκειά της είναι δύσκολο να υπολογιστεί γιατί υπάρχει μεγάλη διακύμανση από γυναίκα σε γυναίκα. Μπορεί να διαρκέσει από λίγα έως πολλά χρόνια. Πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό JAMA Internal Medicine έδειξε ότι η διάρκειά της κυμαίνεται από 3,5 έως 14 χρόνια (η μέση είναι τα 7,4 χρόνια), δηλαδή μπορεί να είναι πολύ μεγαλύτερη από ό,τι πίστευαν ως τώρα οι επιστήμονες.  

Τα στάδια της εμμηνόπαυσης είναι τα εξής:

Περιεμμηνόπαυση: Είναι το πρώτο στάδιο όπου τα επίπεδα των οιστρογόνων και της προγεστερόνης πέφτουν και επέρχεται μείωση της ποσότητας του αίματος κατά την έμμηνο ρύση καθώς και αραίωση της ωορρηξίας.

Εμμηνόπαυση: Είναι το επόμενο στάδιο όπου η έλλειψη της εμμήνου ρύσεως είναι για δώδεκα συνεχόμενους  μήνες. Οι ωοθήκες δεν παράγουν πια ωάρια. Επιπλέον, θα πρέπει να σταματήσουν εντελώς και τα συμπτώματά,για να θεωρηθεί η γυναίκα ως μετεμμηνοπαυσιακή.

Συμπτώματα

Σχεδόν επτά στις δέκα γυναίκες αρχίζουν να έχουν συμπτώματα πριν αρχίσει η διαταραχή του έμμηνου κύκλου δηλαδη από την εποχή της περιεμμηνόπαυσης,

Τα πρώτα συμπτώματα  ποικιλουν και διαφέρουν σε ένταση και συχνότητα από γυναίκα σε γυναίκα. Στό 20% των γυναικών είναι βαριά, στο 60% είναι ήπια, ενώ ένα 20% είναι ασυμπτωματικές.

Αυτά είναι:

Διαταραχές του κύκλου. Οι κύκλοι είναι μικρότεροι σε διάρκεια ή άλλες φορές πιο συχνοί και με πιό βαριά έμμηνη ρύση μέχρι να σταματήσουν τελείως .

Μείωση της σεξουαλικής επιθυμίας.

Κεφαλαλγίες, εξάψεις, αϋπνίες, εφιδρώσεις. Επειδη εφιδρώσεις μπορει να οφειλονται και σε παθολογικες καταστασεις. 

Δες σχετικό άρθρο.

 

Αύξηση του σωματικού βάρους με εμφάνιση κοιλιακής παχυσαρκίας η οποία αποτελεί και δείκτη αυξημένου κινδύνου εμφάνισης καρδιακών νοσημάτων. 

Εμφανίζονται αλλαγές στη διάθεση με επικράτηση τη νευρικότητα την ευερεθιστικότητα καταθλιπτικά συναισθήματα,αδυναμία συγκέντρωσης ,διαταραχές μνήμης και έλλειψη ενεργητικότητας .

Επίσης ξηρότητα στον κόλπο που μπορεί να προκαλέσει δυσπαρευνία και συχνές λοιμώξεις του ουρογεννητικού συστήματος. 

Πολύ συχνά έχουμε εμφάνιση οστεοπόρωσης. Μετεμμηνοπαυσιακή οστεοπόρωση αποτελεί σοβαρό παράγοντα κινδύνου στο γενικό πληθυσμό. Στατιστικά παγκοσμίως 200 εκατομμύρια γυναίκες πάσχουν από οστεοπόρωση. Το 40-50% των γυναικών ηλικίας άνω των 50 ετων κινδυνεύει από οστεοπορωτικά κατάγματα. 

Δες σχετικό άρθρο.

 

Διάγνωση της εμμηνόπαυσης.

Συνήθως τίθεται  με την κλινική εικόνα δηλαδή παύση της εμμήνου ρύσεως για 12 μήνες Ωστόσο η μέτρηση των επιπεδων των ορμονων FSH,LH και των οιστρογονων στο αιμα θα μας δείξουν αν μία γυναίκα διανύει την περίοδο της κλιμακτηρίου ή έχει μπει στην εμμηνόπαυση. Η αύξηση της FSH προηγείται της LH και ακολουθεί η πτώσης των οιστρογόνων.

Άλλες εξετάσεις που πρέπει να κάνει η γυναίκα κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης είναι ο έλεγχος της θυρεοειδικής λειτουργίας,ο έλεγχος του λιπιδαιμικού προφίλ(Ολική,Καλή,Κακή Χοληστερίνη,Τριγλυκερίδια κ.ά.) και βέβαια να κάνει προληπτικές εξετάσεις όπως μαστογραφία,υπερηχογραφηματικό έλεγχο ,Pap test,και έλεγχο οστικής πυκνότητας.

 

Εξετάσεις για διερεύνηση της ΑΡΑΙΟΜΗΝΟΡΡΟΙΑΣ

Δες σχετικό άρθρο